مراسم تودیع حق و معارفه باطل
انتشار: 20 آذر ماه 1394 ساعت 13:09 دیدگاه ها: هيچ

به گزارش گلستان بلاگ،وب سایت «اصحاب عشق» نوشت:

در هنگامی که امام حسن مجتبی علیه السلام حکومت را به معاویه سپرد، جلسه ای تشکیل شد که می توان نام آن را “مراسم تودیع و معارفه” گذاشت. معاویه می کوشید که در کنار کار نظامی، در بُعد فرهنگی و تبلیغاتی نیز کار کند و خود را در امر حکومت شایسته و حضرت را ناشایست معرفی کند. در اینجا گزارشی از گفته های معاویه و امام حسن علیه السلام ارائه می کنیم که برای شناسایی شخصیت با عظمت امام مجتبی علیه السلام راهگشاست.

روح الله رستگارصفت
2

خطابه ای که دنیا را در چشم دشمن تار کرد

در ابتدا معاویه، امام حسن علیه السلام را در جایگاهی پایینتر از خود قرار داد و بر بالای منبر رفت و گفت: ای مردم این حسن بن علی است و پسر فاطمه است که ما را برای برای خلافت، اهل دانست و خود را اهل خلافت ندانست و آمد که با میل خود با ما بیعت کند. سپس گفت: ای حسن بایست. حضرت مجتبی علیه السلام خطبه خود را با حمد خدا شروع کردند. امام حسن علیه السلام ایستاد و خطبه را با این جمله شروع کرد: «الْحَمْدُ لِلَّهِ الْمُسْتَحْمِدِ بِالْآلَاءِ وَ تَتَابُعِ النَّعْمَاء …» و بعد از حمد خدا چنان خطابه پُر شهامتی ایراد فرمود که نقشه معاویه کاملا بر آب شد، به طوری که معاویه در انتها گفت: به خدا قسم حسن با این خطبه خود زمین را بر من تیره و تار کرد. در آنجا خواستم که برخورد کنم اما دانستم که ساکت ماندن بیشتر مرا در امان نگه می دارد.

تبدیل شکست به پیروزی با یک خطبه

واضح است که معاویه بسیار می کوشید که خود را فردی شایسته معرفی کند و این جلسه را به هدف پاکسازی چهره خود وخاندانش برگزار کرده بود. امام حسن علیه السلام صراحتا اعلام نمود که هرگز معاویه را سزاوار سرپرستی امور مسلمانان نمی داند و فقط و فقط بخاطر نداشتن یاور از ادامه جنگ با او صرفنظر کردند. اعلام اینکه ترک جنگ در شرایط بی یاور بودن بر مبنایی الهی و طبقسنت رسول الله صلی الله علیه و آله بوده و در میان انبیاء گذشته نیز سابقه داشته است.
بیان اینکه رهبر باید عالمترین فرد باشد و فرد شایسته در آن زمان هیچکس جز خود ایشان و برادرشان حضرت حسین علیه السلام نبود.
نشان دادن سنت الهی در اینکه امت پیامبران را بدون راهنما نمی گذارد اما خود امتها سرنوشت خود را خراب می کنند.

بعد از حمد خدا چنان خطابه پُر شهامتی ایراد فرمود که نقشه معاویه کاملا بر آب شد، به طوری که معاویه در انتها گفت: به خدا قسم حسن با این خطبه خود زمین را بر من تیره و تار کرد. در آنجا خواستم که برخورد کنم اما دانستم که ساکت ماندن بیشتر مرا در امان نگه می دارد

باز معرفی فضایل امام علی بن ابیطالب علیه السلام و نشانه اینکه آن حضرت می دانستند که دروغ پردازی و خراب کردن چهره حضرت علی علیه السلام از سیاستهای آینده معاویه بود و حتی دستگاه تبلیغاتی معاویه به دنبال تخریب چهره ابوطالب، پدر امام علی علیه السلام نیز بودند.
بی اعتنایی صریح به ابهت معاویه در بیان و عمل. آنگونه که فرمودند: «بدانید که با این (اشاره به معاویه) بیعت کردم “وَ إِنْ أَدْرِی لَعَلَّهُ فِتْنَهٌ لَکُمْ وَ مَتاعٌ إِلى حِینٍ” …».

گزارشی از آنچه در آن جلسه تاریخی گذشت

این خطبه حاوی نکات فراوان معارفی و تاریخی با اسلوبی زیبا و تأثیرگذار است. در اینجا فقط می توانیم گزارش کوتاهی از آن را بیاوریم.
در ابتدا معاویه، امام حسن علیه السلام را در جایگاهی پایینتر از خود قرار داد و بر بالای منبر رفت و گفت:
ای مردم این حسن بن علی است و پسر فاطمه است که ما را برای خلافت، اهل دانست و خود را اهل خلافت ندانست و آمد که با میل خود با ما بیعت کند. سپس گفت: ای حسن بایست.
حضرت مجتبی علیه السلام خطبه خود را با حمد خدا شروع کردند. سپس به معرفی جایگاه اهل بیت علیهم السلام و برگزیده بودن آنان و مبرا بودنشان از رجس و پلیدی پرداختند. اعلام کردند که نسَب خانوادگی اهل بیت علیهم السلام حتی قبل از بعثت پیامبر صلی الله علیه و آله نیز نسبتی ویژه و ممتاز بوده است.
سپس از فضیلتهای امام علی علیه السلام یاد کردند مانند سبقت در اسلام آوردن و اینکه منظور از “شاهد” در آیه “أَ فَمَنْ کانَ عَلى بَیِّنَهٍ مِنْ رَبِّهِ وَ یَتْلُوهُ شاهِدٌ مِنْهُ” و آیات مختلفی که در شأن و مدح حضرت علی علیه السلام نازل شده است را تلاوت نمودند (۱) و بیانات مخصوص پیامبر صلی الله علیه و آله درباره حضرت علی علیه السلام (۲) را یادآور شدند. ایشان با ذکر مثالهایی به اهمیت و جایگاه وابستگان پیامبر صلی الله علیه و آله پرداختند و مثالهایی از شهیدان، زنان و مسجدها (۳) زدند.
به مردم یادآور شدند که بر هر مسلمانی واجب است به همراه نام پیامبر صلی الله علیه و آله بر ما نیز صلوات بفرستند.
احکام اختصاصی دین که برای پیامبر صلی الله علیه و آله و خاندان پیامبر علیهم السلام (۴) بود را بیان کردند.
فرمودند: «آیه “فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَکُمْ وَ نِساءَنا وَ نِساءَکُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَکُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْکاذِبِینَ” مربوط به مباهله بود که پیامبر صلی الله علیه و آله پدرم را در میان “انفس” و من و برادرم را در میان “فرزندان” و مادرم فاطمه علیهاالسلام را از میان همه زنان انتخاب کرد. ما اهل و گوشت و خون و نفس پیامبریم و از اوییم و او از ماست و خدای متعال فرموده است: “إِنَّما یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً”.»
سپس توضیح دادند که آیه تطهیر درباره مقام خاصی است که شامل هیچیک از زنان پیامبر صلی الله علیه و آله نمی شود و در این باره استدلال کردند.(۵)
یادآور شدند که رسول خدا صلی الله علیه و آله صراحتا و به کرات آنها را به طور خاص به اسم اهل بیت علیهم السلام صدا زده است. مثال آوردند که: «پیامبر صلی الله علیه و آله بعد از نزول آیه تطهیر هر طلوع فجر به سمت خانه ما می آمد و می فرمود: نماز! خدا به شما رحمت آورد “إِنَّما یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً”.»
امام مجتبی علیه السلام سپس به صراحت ادعای معاویه را “دروغ” و خود را اهل و شایسته خلافت دانستند و به افشای ظلمها و توطئه هایی پرداختند که بعد از وفات پیامبر صلی الله علیه و آله بر اهل بیت علیهم السلام وارد شد (۶) و قسم خوردند که اگر مردم از خدا و پیامبر صلی الله علیه و آله اطاعت کرده بودند، آسمان بارانش و زمین برکتش را به آنها داده بود و هیچ جنگی در میان امت پیدا نمی شد و تا قیامت نعمتهای خدا را سبز سبز می خوردند.

معاویه بسیار می کوشید که خود را فردی شایسته معرفی کند و این جلسه را به هدف پاکسازی چهره خود و خاندانش برگزار کرده بود. امام حسن علیه السلام صراحتا اعلام نمود که هرگز معاویه را سزاوار سرپرستی امور مسلمانان نمی داند و فقط و فقط بخاطر نداشتن یاور از ادامه جنگ با او صرفنظر کردند

در ادامه فرمودند:
«معاویه، اکنون نیست که تو طمع خلافت را کرده ای… خلافت که از جایگاه اصلی اش که خارج شد، قریش آن را مانند توپ به یکدیگر پرتاب کردند تا اینکه تو و اصحابت بعد تو طمع آن را کرده اید و این در حالی است که رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: “اگر مردی زمام امتی را به دست بگیرد که در میان آن امت از او داناتر وجود داشته باشد کارشان همواره به افول و نگونی می رود تا اینکه به آنچه رها کرده بود، بازگردند.”
حضرت مجتبی علیه السلام به شباهت امت اسلام با امت یهود پرداختند و فرمودند:
«اصحاب موسی، هارون را که برادر و خلیفه و وزیر او بود رها کردند و به سراغ گوساله رفتند و از سامری خودشان اطاعت کردند، با اینکه می دانستند که هارون جانشین و وزیر موسی است و این امت نیز از رسول خدا صلی الله علیه و آله شنیدند که فرمود که پدرم [امام علی علیه السلام] به منزله هارون نسبت به موسی است بجز آنکه بعد از او پیامبری نیست و رسول خدا صلی الله علیه و آله را در هنگامی که او را در غدیر خم نصب کرده بود دیدند که به ولایت او ندا داد و دستور داد که شاهدان به غایبان خبر دهند.»
سپس درباره بیعت خودشان فرمودند:
«بیعت من با تو جزو سنن و امثالی است که یکی بعد از دیگری تکرار می شوند.»(۷)
در انتها نیز یادی از پدربزرگشان ابوطالب کردند که گویا جوابیه ای به دروغ پردازی های دستگاه تبلیغاتی معاویه باشد: «ابوطالب پدر علی علیه السلام نیز در حال مسلمانی از دنیا رفت.»(۸)
آخرین سخن، توصیه ناامیدانه به مردم بود: «مردم، گوش دهید و تقوا داشته باشید و از این راه بازگردید. و شما به حق باز نخواهید گشت و شما (به حقیقت) پشت کرده اید و طغیان و انکار تخمیرتان کرده ” أَ نُلْزِمُکُمُوها وَ أَنْتُمْ لَها کارِهُونَ”.»
البته الگوگیری از رک گویی امام حسن علیه السلام نیاز به فقاهت دارد و باید در جایگاه درست خود به کار رود تا آسیبهایش از سودش بیشتر نشود.

 

به اشتراک بگذارید

  • Facebook
  • Twitter
  • Delicious
  • LinkedIn
  • StumbleUpon
  • Add to favorites
  • Email
  • RSS
  • Google Plus
  • Print
نظرات

نظر دادن